Thiền chánh niệm là một phương pháp chăm sóc sức khỏe tinh thần quen thuộc và được nhiều người lựa chọn. Thực hành thiền chánh niệm không chỉ đơn thuần là việc ngồi yên và nhắm mắt, mà là nghệ thuật sống tỉnh thức, giúp bạn thoát khỏi vòng xoáy căng thẳng của cuộc sống để chữa lành tâm hồn, tìm lại sự cân bằng, bình yên từ bên trong. Nếu bạn đang tìm kiếm một phương pháp để cải thiện chất lượng cuộc sống một cách bền vững, hãy cùng Shan Healing tìm hiểu sâu hơn về thiền chánh niệm qua bài viết dưới đây.
Thiền chánh niệm là gì?
Thiền chánh niệm (Mindfulness Meditation) là một phương pháp rèn luyện tinh thần, trong đó bạn học cách tập trung sự chú ý vào khoảnh khắc hiện tại một cách có chủ đích và không phán xét. Hiểu đơn giản hơn, thay vì để tâm trí lang thang về quá khứ hoặc lo lắng cho tương lai, bạn chỉ đơn giản là quan sát những gì đang diễn ra ngay bây giờ: hơi thở, cảm giác trên cơ thể, âm thanh xung quanh, và cả những suy nghĩ xuất hiện.
Điểm khác biệt lớn của thiền chánh niệm so với các hình thức thiền truyền thống khác là sự đơn giản và tính ứng dụng cao. Bạn không cần bất kỳ đạo cụ hay sự chuẩn bị phức tạp nào. Chỉ với 3-5 phút rảnh rỗi là bạn đã có thể bắt đầu thực hành để kết nối lại với chính mình.

Lợi ích của thiền chánh niệm
Việc thực hành chánh niệm đều đặn mang lại những thay đổi tích cực không chỉ cho sức khỏe tinh thần mà còn cho cả thể chất.
Cải thiện sức khỏe tâm lý
Thực hành thiền chánh niệm giúp bạn phát triển trí tuệ cảm xúc, từ đó cải thiện khả năng nhận diện và điều chỉnh tâm trạng, giúp bạn bình tĩnh hơn khi đối mặt với các tình huống khó khăn trong cuộc sống. Bạn không còn bị cảm xúc tiêu cực cuốn đi một cách vô thức. Chính nhờ điều này mà bạn cũng sẽ hạn chế được nguy cơ bị trầm cảm, lo âu, stress do những áp lực của công việc, học tập và cuộc sống.
Tác động tích cực đến sức khỏe thể chất
Tâm trí và cơ thể có mối liên kết chặt chẽ với nhau nên khi thực hành thiền chánh niệm, nhịp tim sẽ chậm lại, huyết áp giảm, tâm trí được thư giãn, cơ thể được thả lỏng hoàn toàn, nhờ đó mà sức khỏe tổng thể được cải thiện, chất lượng giấc ngủ được nâng cao đáng kể, ngủ sâu hơn và dễ đi vào giấc ngủ hơn và các triệu chứng đau mãn tính cũng có xu hướng giảm nhẹ.
Nâng cao khả năng tập trung và trí nhớ
Trong một thế giới đầy xao nhãng, khả năng tập trung là một kỹ năng quý giá mà mỗi người đều nên rèn luyện. Và thiền chánh niệm là một lựa chọn tốt bởi nó giúp tăng cường đáng kể khả năng tập trung, cải thiện trí nhớ ngắn hạn và nâng cao hiệu suất trong công việc.
Cách thực hành thiền chánh niệm cơ bản
Để thực hành thiền chánh niệm, bạn hoàn toàn có thể bắt đầu chỉ với một vài bước đơn giản như sau:

Chuẩn bị không gian và tư thế
Đầu tiên, hãy chọn một không gian yên tĩnh nơi bạn sẽ không bị làm phiền trong vài phút đến vài chục phút. Bạn có thể ngồi trên ghế với hai chân chạm sàn, hoặc ngồi xếp bằng trên sàn nhà với một chiếc gối đỡ đều được, điều quan trọng là giữ lưng thẳng nhưng vẫn thoải mái, không gồng cứng. Bạn cũng có thể sử dụng đồng hồ hẹn giờ để không phải lo lắng buổi thiền quá ngắn hoặc quá dài.
Kỹ thuật quan sát hơi thở
Tiếp theo, hãy bắt đầu bằng việc nhắm mắt lại một cách nhẹ nhàng, chậm rãi và nhận biết hơi thở tự nhiên của bạn. Đừng cố gắng kiểm soát hay thay đổi nhịp thở mà hay chỉ đơn giản là quan sát và cảm nhận không khí di chuyển qua mũi, đi xuống phổi, và làm bụng phồng lên, xẹp xuống.
Xử lý suy nghĩ xuất hiện
Tâm trí của bạn chắc chắn sẽ có lúc lang thang mất tập trung, đây là điều hoàn toàn bình thường nên thay vì bực bội, hãy thực hành quan sát chúng. Chỉ quan sát, thừa nhận sự hiện diện của chúng mà không phán xét, không phân tích. Sau đó, nhẹ nhàng đưa sự chú ý của bạn quay trở lại với hơi thở. Đây chính là cốt lõi của việc thực hành thiền chánh niệm.
Duy trì như một thói quen
Hãy cố gắng thực hành thiền chánh niệm vào cùng một thời điểm mỗi ngày, ví dụ như buổi sáng sớm trước khi bắt đầu công việc. Việc duy trì thực hành thiền chánh niệm thường xuyên có thể tạo động lực giúp bạn duy trì và biến nó trở thành thói quen tốt mỗi ngày.

Thiền chuông
Để tăng khả năng tập trung và giúp tâm trí nhanh chóng đi vào trạng thái tĩnh tâm, bạn có thể kết hợp thiền với chuông xoay tây tạng. Âm thanh om và rung động từ chuông giúp cơ thể và tâm trí được thư giãn, giảm bớt căng thẳng, lo lắng, stress. Đây cũng chính là gì do phương pháp trị liệu chuông xoay ngày càng được ưa chuộng, ứng dụng phổ biến.
Thiền chánh niệm trong cuộc sống hàng ngày
Sức mạnh thực sự của chánh niệm nằm ở việc người thực hành biết cách áp dụng nó vào mọi khoảnh khắc, hoạt động trong cuộc sống hàng ngày, không nhất thiết phải là lúc ngồi thiền mới có thể thực hành thiền chánh niệm. Dưới đây là một vài gợi ý để bạn có thể thực hành thiền chánh niệm ngay trong những hoạt động nhỏ nhặt nhất của cuộc sống.
Thực hành thiền chánh niệm tại nơi làm việc
- Hơi thở chánh niệm: Sau những khoảng thời gian tập trung căng thẳng, bạn hãy dành ra khoảng 3 -5 phút để nhắm mắt lại, hít thở sâu và tập trung sự chú ý vào hơi thở. Đây là cách giúp bạn thư giãn và tĩnh tâm rất nhanh chóng, hiệu quả.
- Thiền đi bộ: Khi đi lại trong văn phòng, bạn hãy tập trung và tạo sự phối hợp nhịp bước chân với hơi thở. Ví dụ, hít vào trong hai bước, thở ra trong ba bước.
- Lắng nghe chánh niệm: Khi nghe điện thoại, thay vì vừa nghe vừa làm việc khác thì bạn hãy tập trung 100% vào cuộc trò chuyện.
Chánh niệm trong các hoạt động gia đình
- Chơi với con: Khi chơi với con cái, hãy thực sự có mặt ngay tại thời điểm đó bằng cách tắt các thiết bị điện tử, lắng nghe chúng nói và hòa mình vào trò chơi thay vì bị xao nhãng bởi những thông báo trên điện thoại.
- Ăn cơm gia đình: Hãy tạo ra một không gian ấm cúng bằng cách cả nhà cùng nhau thưởng thức bữa ăn trong chánh niệm, chia sẻ về một ngày của mình và thực sự lắng nghe nhau thay cho việc xem các chương trình giải trí từ tivi.
Lưu ý quan trọng khi thực hành
Khi thực hành thiền chánh niệm, có một vài lưu ý quan trọng mà những người mới bắt đầu cần phải ghi nhớ để hành trình thiền đạt được hiệu quả tốt nhất.

- Chánh niệm là một hành trình, không phải đích đến nên bạn cũng đừng vội nản lòng nếu chưa thấy kết quả ngay lập tức.
- Mục tiêu của thiền chánh niệm không phải là “không suy nghĩ gì”, mà là quan sát suy nghĩ một cách không phán xét. Bạn cứ để mọi dòng suy nghĩ xảy ra một cách tự nhiên và chỉ nhẹ nhàng quan sát nó thay vì cố ngăn cản, không suy nghĩ đến.
- Thiền chánh niệm cũng giống như tập thể dục, bạn cần duy trì, rèn luyện thường xuyên hoặc mỗi ngày. Hãy dành ra khoảng 10 – 15 phút mỗi ngày thay vì 1 – 2 tiếng chỉ mỗi tuần.
Lời kết
Bài viết trên đây, Shan Healing vừa chia sẻ đến bạn đọc một số thông tin chi tiết giải đáp cụ thể về thiền chánh niệm, những lợi ích của thiền chánh niệm, một số kỹ thuật thiền chánh niệm cơ bản và cách thực hiện để tìm thấy sự bình yên giữa cuộc sống bộn bề.








