Sức khỏe tinh thần có vai trò quan trọng không kém cạnh sức khỏe thể chất, đặc biệt là trong xã hội hiện đại, tinh thần đang ngày càng bị đè nặng bởi nhiều loại áp lực. Trong bài viết này, bạn đọc hãy cùng Shan Healing tìm hiểu rõ sức khỏe tinh thần là gì, tại sao cần chăm sóc và cải thiện sức khỏe tinh thần và một số cách giúp cải thiện sức khỏe tinh thần, tìm lại sự cân bằng thân tâm trí.
Sức khỏe tinh thần là gì và tại sao cần chú ý?
Sức khỏe tinh thần là một trạng thái hạnh phúc, khi một người nhận thức rõ khả năng của bản thân, có thể đối phó được với những áp lực trong cuộc sống đến từ chuyện học tập, công việc, gia đình và các mối quan hệ trong xã hội.
Từ trước đến nay, rất nhiều người trong chúng ta thường chỉ quan tâm đến các vấn đề sức khỏe thể chất như cân nặng, huyết áp, đường huyết mà bỏ qua vấn đề sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên trong cuộc sống hiện đại, việc chăm sóc và cải thiện sức khỏe tinh thần là điều thiết yếu, cần được chú trọng để có được một cuộc sống khỏe mạnh, hạnh phúc.
Các phương pháp cải thiện sức khỏe tinh thần hiệu quả
Dưới đây là những phương pháp cải thiện sức khỏe tinh thần hiệu quả đã được rất nhiều người áp dụng và đánh giá cao.
Thực hành thiền định và chánh niệm
Thực hành thiền định và chánh niệm là một cách rất hiệu quả để bạn cải thiện sức khỏe tinh thần, sắp sếp lại những luồng suy nghĩ mông lung và tiêu cực, giúp thân – tâm – trí được thư giãn, sống trọn vẹn với hiện tại.
Để cải thiện sức khỏe tinh thần bằng việc ngồi thiền và thực hành chánh niệm, bạn không cần phải dành quá nhiều thời gian, chỉ cần dành ra khoảng 5 – 10 phút mỗi ngày cũng đã có thể giúp tinh thần bạn giảm căng thẳng, giúp não bộ được thư giãn và tăng khả năng đối diện, giải quyết những áp lực trong cuộc sống. Khi ngồi thiền, bạn cũng có thể kết hợp với chuông xoay (trị liệu chuông xoay) để tăng hiệu quả, giúp tinh thần nhanh chóng đạt được trạng thái thiền định.
Tập thể dục đều đặn
Vận động thể chất là một liều thuốc tự nhiên, hiệu quả để giúp bạn cải thiện sức khỏe tinh thần, giảm bớt căng thẳng, stress và hạn chế nguy cơ rơi vào trạng thái trầm cảm. Khi vận động, cơ thể sẽ giải phóng endorphin – một loại hormone có tác dụng giảm căng thẳng và làm tâm trí phấn chấn hơn, nhờ đó sức khỏe tinh thần cũng được cải thiện.
Tập thể dục để cải thiện sức khỏe tinh thần không đòi hỏi thời gian tập dài hay bạn phải tập với cường độ cao. Chỉ cần dành khoảng 30 – 45 phút mỗi ngày để đi bộ nhanh, tập thiền yoga, bơi hoặc chạy bộ với cường độ nhẹ cũng đủ để tạo ra sự khác biệt.
Ngủ đủ giấc và đúng giờ
Giấc ngủ có vai trò quan trọng đối với cả sức khỏe thể chất lẫn sức khỏe tinh thần. Việc thiếu ngủ, chất lượng giấc ngủ không đảm bảo có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tâm trạng, khả năng tập trung và làm suy giảm hệ miễn dịch. Do đó, bạn cần ngủ đủ từ 7 – 8 tiếng mỗi đêm để đảm bảo sức khỏe tinh thần và thể chất.
Để nâng cao chất lượng giấc ngủ, bạn có thể tham khảo qua một số cách dưới đây:
- Ngưng sử dụng điện thoại, máy tính ít nhất 1 giờ trước khi ngủ.
- Hạn chế dùng cà phê và các chất kích thích sau 2 giờ chiều.
- Giữ phòng ngủ thoáng mát, tối và yên tĩnh để dễ chìm vào giấc.
- Không ăn quá no vào buổi tối để tránh làm ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ.
Nuôi dưỡng suy nghĩ tích cực
Học cách suy nghĩ mọi thứ theo chiều hướng tích cực, lạc quan cũng là một cách hiệu quả để bạn cải thiện sức khỏe tinh thần. Khi suy nghĩ tích cực, bạn sẽ có đủ sự tỉnh táo để tìm cách giải quyết vấn đề, hạn chế được tình trạng tinh thần bị căng thẳng, stress làm ảnh hưởng đến sức khỏe và cuộc sống.
Xây dựng và duy trì các mối quan hệ tốt đẹp
Việc có những mối quan hệ tốt đẹp là điều rất cần thiết trong cuộc sống, bởi chính những mối quan hệ này sẽ giúp bạn cảm thấy vui vẻ, yêu đời hơn. Đây cũng là nơi an toàn để bạn chia sẻ những khó khăn trong cuộc sống, giúp những áp lực về công việc trở nên nhẹ nhàng hơn.
Do đó, bạn hãy dành thời gian cho bạn bè, người thân để xây dựng và duy trì sự kết nối và luôn có một chỗ dựa vững chắc cho tinh thần.
Tìm kiếm niềm vui cho bản thân
Để cải thiện sức khỏe tinh thần, bạn cũng đừng quên dành thời gian cho chính mình. Chỉ cần 10-15 phút mỗi ngày để làm một hoạt động bạn thực sự yêu thích cũng có thể tạo ra sự khác biệt lớn. Đó có thể là học một ngôn ngữ mới qua một khóa học trực tuyến, tham gia hoạt động thiện nguyện, hoặc đơn giản là chăm sóc thú cưng.
Những hoạt động này mang lại niềm vui và có tác động tích cực đến tinh thần. Tuy nhiên, lưu ý không nên tạo áp lực quá lớn cho bản thân để tránh gây tác dụng ngược.
Xác định điểm mạnh và phát triển bản thân
Hiểu rõ giá trị của bản thân là một bước quan trọng để xây dựng sự tự tin. Đầu tiên, bạn hãy thử liệt kê những lĩnh vực bạn làm tốt và những tố chất mạnh mẽ mà bạn sở hữu. Sau đó, tiếp tục ghi lại những điểm bạn cảm thấy cần cải thiện và lập một kế hoạch nhỏ để phát triển. Việc không ngừng cố gắng để trở thành một phiên bản tốt hơn của chính mình là một trong những cách hiệu quả nhất để giúp tình thần luôn tự tin, thoải mái và khỏe mạnh để cân bằng công việc với cuộc sống.
Quản lý mạng xã hội và thông tin
Mạng xã hội có tác dụng giúp kết nối, nhưng cũng có thể tạo ra cảm giác lo lắng khi bạn vô thức so sánh cuộc sống của mình với người khác. Việc dành quá nhiều thời gian vào mạng xã hội đôi khi sẽ khiến bạn bị nghiện và cảm thấy bị áp lực tinh thần do cảm thấy thua kém hoặc tiếp nhận quá nhiều thông tin tiêu cực.
Để hạn chế tình trạng trên, bạn nên tập quản lý thời gian lướt mạng và chắt lọc thông tin trước khi tiếp nhận. Nếu được, bạn cũng có thể cai nghiện điện thoại để tránh tiếp nhận phải những thông tin không cần thiết, điều này sẽ giúp bạn giảm bớt căng thẳng rất hiệu quả.
Những loại thực phẩm hỗ trợ cải thiện sức khỏe tinh thần
Thực phẩm bạn nạp vào cơ thể mỗi ngày cũng tác động trực tiếp đến sức khỏe tinh thần. Dưới đây là một số nhóm chất quan trọng bạn cần bổ sung để cải thiện tình trạng sức khỏe tinh thần.
Thực phẩm giàu omega-3 tốt cho não bộ
Omega-3 là một loại acid béo thiết yếu, không chỉ tốt cho tim mạch mà còn có tiềm năng cải thiện sức khỏe tinh thần. Chất béo này ảnh hưởng đến cách não bộ gửi và nhận tín hiệu, giúp bạn tăng khả năng tiếp nhận và xử lý thông tin. Một số loại thực phẩm chứa omega-3 như là: cá hồi, cá thu, cá trích, cá mòi, hạt lanh, dầu hạt lanh, quả óc chó…
Thực phẩm cung cấp vitamin và khoáng chất cần thiết
Vitamin và khoáng chất cũng là nhóm dinh dưỡng cần bổ sung để cải thiện sức khỏe tinh thần. Các loại vitamin và khoáng chất quan trọng gồm:
- Carbonhydrate: Giúp kích thích sản xuất serotonin, bạn có thể nạp từ trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt.
- Protein: Có tác dụng tạo ra norepinephrine và dopamine, giúp tinh thần tỉnh táo. Nguồn cung cấp protein dồi dào là thịt, cá, trứng và sữa.
- Vitamin B12 và acid folic: Hai chất này có liên quan đến việc sản xuất dopamine giúp tinh thần vui vẻ, hạnh phúc. Nhóm vitamin này có nhiều trong rau lá xanh, trái cây, cá, tôm và thịt.
- Magie: Giúp cơ thể sản sinh năng lượng và hỗ trợ quá trình hồi phục. Magie có nhiều trong các loại hạt, quả bơ và rau xanh.
Thực phẩm chứa tryptophan và chất chống oxy hóa
Tryptophan là một acid amin giúp cơ thể sản xuất serotonin, còn chất chống oxy hóa giúp bảo vệ não bộ khỏi các tổn thương do gốc tự do gây ra, giúp giảm căng thẳng và mệt mỏi. Bạn có thể bổ sung hai nhóm chất này bằng các loại thực phẩm như: thịt đỏ, gà tây, các sản phẩm từ sữa, cải bó xôi, cải xoăn và các loại quả mọng.
Kết bài
Cải thiện sức khỏe tinh thần không diễn ra trong ngày một ngày hai mà là một hành trình dài và liên tục. Do vậy, bạn thật sự phải kiên nhẫn với chính bản thân mình trong hành trình này. Mong rằng những chia sẻ trên đây của Shan Healing đã giúp bạn hiểu rõ hơn sức khỏe tinh thần là gì và những cách để cải thiện sức khỏe tinh thần hiệu quả, dễ áp dụng.
